· Sentsibilizazio-ekintza hau urriaren 9an ospatuko den Ikusmenaren Mundu Eguna dela eta egingo da
· Berrikuntza gisa, ETB 1n eta ETB 2n spot bat zabalduko da, ikusmen murriztua dutenek nola ikusten duten simulatuz
· Retina Euskadi Begisarek Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako ikusmen-galera larria duten pertsonak biltzen ditu
· IKUSMEN MURRIZTUA DUT bereizgarria erabiltzeak gizarte-interakzioa errazten du eta ulertezintasun-arazoak saihesten laguntzen du
Retina Euskadi Begisarek kanpaina zabal bat egingo du Ikusmenaren Mundu Eguna dela eta. Bere helburua ikusmen murriztua duten pertsonak ikusaraztea eta, horrela, desgaitasun hori dutenekiko gizarte-ulermena hobetzea.
Ekimenak, halaber, IKUSMEN MURRIZTUA DUT bereizgarria erabiltzeak behar dutenei eskaintzen dizkien abantailak erakusteko balioko du.
Retina Euskadi Begisarek Retina Bizkaia Begisare, Retina Araba Begisare eta Retina Gipuzkoa Begisare elkarteak biltzen ditu. Bazkideak ikusmen murriztua duten pertsonak dira, gehienak erretinako distrofia hereditarioek jotakoak, munduan ikusmen-galera larriaren eta itsutasunaren lehen kausa genetikoa direnak.
Pertsona batek ikusmen murriztua du, % 30 baino gutxiago ikusten duenean. Biztanleriaren % 2 eta % 4 artean eraginda dago. Bere sintomak honako hauek dira: ikusmen lausoa, ikusmen zentralaren galera, ikusmen periferikoaren galera edo ikuseremuaren zati baten galera. Makularen endekapena, glaukoma, miopia handia, erretinopatia diabetikoa, aniridia, erretinosi pigmentarioa, Leberren neuropatia optikoa eta erretinako beste distrofia hereditario batzuk dira hori eragiten duten gaixotasunetako batzuk eta ez dute sendabiderik. Espainian, milioi bat pertsona baino gehiago daude egoera horretan.
Ikusmen Murriztua ez da hobetzen zuzenketa optiko egokia erabiliz, ezta tratamendu farmakologiko edo kirurgiko baten bidez ere. Ikusmena murrizteak eguneroko zereginak egiteko zailtasunak edo ezintasuna eragiten ditu. Hala ere, herritar gehienek ez dute ezagutzen ikusmen murriztua duten pertsonen existentzia, oharkabean pasatzen baitira.
“Ezagutza faltak ulertezintasun handia eragiten digu, batez ere maiz gertatzen den bezala, ikusmen murriztua duen pertsonak begi eta itxura osasuntsuak dituenean. Eguneroko zenbait zeregin modu autonomoan egin ditzakegun arren, laguntza edo euskarri-elementuak behar ditugu beste batzuk egiteko”.
BEREIZGARRIA
IKUSMEN MURRIZTUA DUT bereizgarriak desgaitasun hori duten pertsonak gisa horretan ezagutuak izaten laguntzen du, horrela ikusmen murriztuaren ondorioz modu arraroan jokatzen dutenean sortzen diren interpretazio okerrak saihestuz. Ikusmen-baldintza horrek, esaterako, ezaguna den pertsona bati ez agurtzea, ez aldentzea, oso mantso ibiltzea, estropezu egitea, banku, farola edo haur batekin talka egitea, sartzeko edo irteteko ateak ez aurkitzea edo gainerakoentzat oso agerikoa den zerbaiti buruz galdetzea dakar.
Bereizgarriak ikusmen murriztua ikusarazten du, baldintza hori duten pertsonak ezagutzeko moduko bihurtuz. Bakarrik erabil daiteke edo makila zuriarekin edo txakur gidariarekin batera. Honela, erabiltzaileak adierazten du ikusmen-hondarra duela, hau da, ez dela erabat itsua.
Gipuzkoako elkartearen ekimenez sortu zen 2013an, eta ordutik bere erabilera hedatu egin da, Espainia osoan eta gero eta gehiago Iberoamerikako herrialdeetan ere.
Ikusmenaren Mundu Egunak aukera ezin hobea eskaintzen digu “gizarte osoak bereizgarria ezagutzea lortzeko, hori baita inklusioa sentitzeko modua, kalean irteteko beldurra ez izateko. Hori daramagunok herritarren enpatia sentitzen dugu lehen jendea gurekin haserretu edo gaizki-ulertuak sortzen ziren egoeretan”.
Retina Euskadi Begisarek ikusmen murriztua duten pertsonei ere dei egiten die hura erabiltzeko. “Zenbat eta pertsona gehiagok eraman, orduan eta gehiago ezagutuko da, eta, beraz, jende gehiagok ulertuko gaitu”.
KANPAINA
Aurtengo berrikuntza nagusia spot baten zabalkundea da, urrian zehar ETB 1 eta ETB 2 kateetan emango dena.
“Horrela ikusten dugu ikusmen murriztua dugunok” izenarekin, herritarrek ulertzea du xede, horretarako tunel-ikusmena, ikusmen zentralaren galera, fotofobia edo ikusmen-zorrotasunaren galera bezalako sintomen simulazioak erabiliz. Horrela, ikusmen murriztuak eguneroko bizitzan eragiten dituen zailtasunak helarazi, bereizgarria zabaldu eta herritarren laguntza eskatu nahi da.
Bere ekoizpenean irisgarritasuna zaindu da, azpitituluak eta Navilens kode bat (irakurtzeko gailua hurbildu behar ez duen QR kodea) sartuz.
Gainera, bereizgarria zabaltzeko material grafikoa diseinatu da, urrian zehar Euskadiko kaleko euskarrietan eta garraio publikoan erakutsiko dena. Kartelean, bereizgarria nolakoa den erakusteaz gain, KONTUAN IZAN esaldia ageri da, ulergarritasuna eskatzeko.
Hemen, materiala eskuratzeko estekak, euskaraz zein gaztelaniaz:
Bizkaia 250703 TBV Tenlo en cuenta 2024 Marquesina.pdf
Araba 240619 RAB TBV 2024 Marquesina_ES.pdf
240619 RAB TBV 2024 Marquesina_EUS.pdf
Gipuzkoa 250701 TBV Tenlo en cuenta 2024 Marquesina.pdf
Lurraldekako Ekintzak
Gipuzkoa
- Kartelak eta bideoa Lurraldebus eta Dbus-eko (Donostia) autobusetan. Guztira 400.
- Kartelak Dbus-eko 64 markesinetan.
- Biniloak Adif-eko Tolosa, Ordizia, Beasain eta Zumarragako geltokietan.
- 24 euskarri Gipuzkoako Euskotreneko geltokietan.
- 6 euskarri Irunen.
- Bereizgarriaren irudia Euskotrenen autozerbitzu-makinetan.
Araba
- Kartelak Gasteizko markesinetan.
- Kanpaina Tranbiaren pantailetan eta Euskotrenen autozerbitzu-makinetan.
Bizkaia
- Kartelak Bilboko 30 markesinetan eta Leioako errepideko 2 MUPIS seniorretan.
- Bereizgarriaren irudia Tranbiaren pantaila digitaletan.
- Bereizgarriaren irudia Euskotrenen autozerbitzu-makinetan.
- Sentsibilizazio-bideoaren erakustaldia San Mameseko kanpoko pantailan urriaren 9an, 20:00etan.
MUNDUKO BEGIAK FUNDAZIOAREKIKO LANKIDETZA
Aurten, ekintza horien osagarri gisa, Munduko Begiak Fundazioarekin lankidetza hasi dugu, munduko eremu zaurgarrienetan ekidin daitekeen itsutasuna prebenitzen lan egiten duen erakundearekin.
Programa
- Urriak 14, 20:00etan, Zumarragako Zelai Aristi aretoan, Sebastián Alfie-ren GABOR film dokumentalaren proiekzioa. Gabor Bene argazki-zuzendari erretiratuaren istorioa jorratzen du, Boliviara joan zena, ikusmena galdu izanaren zailtasunak eta mugak izan arren. Bertan, Munduko Begiak Fundazioaren jarduerak filmatu zituen.
- Urriak 18. Elkartasun-jardunaldia Donostian, bisita kulturala eta bazkaria Istingorra Gastronomia Elkartean.
- Urriaren 23tik abenduaren 5era. Ernest Lluch Kultur Etxean, Elisenda Pons fotokazetariaren “Inhambaneko Begiak” argazki-erakusketa.
- Urriak 23, 19:00etan, Ernest Lluch Kultur Etxean, Sebastián Alfie-ren GABOR film dokumentalaren proiekzioa.
Hedabideei ere dei egin nahi diegu gure kanpainarekin lagun dezaten. Etxetik atera eta pertsona jatorrak aurkitzea funtsezkoa da gure autoestimarako.
Bereizgarria hizkuntza batzuetan eskuragarri dagoen IKUSMEN MURRIZTUA DUT esaldia duen txapa sinple bat da. www.tengobajavision webgunearen bidez edo 659081065 zenbakira deituz lor daiteke.
KANPAINA ESPAINIAN ETA NAZIOARTEAN
Ikusmenaren Mundu Eguna dela eta, Retina Euskadi Begisarek Acción Visión Españaren ekimenarekin bat egiten du. Erakunde horrek ikusmen-patologiak dituztei arreta ematen dieten 15 elkarte biltzen ditu. 2025eko bere kanpainak ikusmen-osasuna zaintzeko ohiturak sustatzen ditu.
Bestalde, Itsutasuna Prebenitzeko Nazioarteko Agentzia ere helburu horretan mundu mailako arreta jartzearekin bat dator. Erakunde horren azterketa berri batek erakusten du diru-sarrera baxu eta ertaineko herrialdeetan ekintza sinple eta errentagarriek, hala nola ikastetxeetako begi-probak eta irakurtzeko betaurrekoen banaketak, urtean 447 mila milioi dolarreko etekin ekonomikoa sor dezaketela eta urtean 22 milioi pertsona gehiagori enplegua eman diezaioketela. Datu horrek ikusmen-osasuna garapen globala bultzatzeko arlo errentagarrienetako bat dela adierazten du.
Informazio edo elkarrizketa gehiago lortzeko harremana:
Bizkaia 646 787112
Araba 644 763140
Gipuzkoa 676 894157
